ЛЮБАНЬ, горад

Помнік ахвярам фашызму ў горадзе Любань на месцы расстрэлу яўрэяў у 1941 г.

ЛЮБАНЬ

Дата стварэння: 14.04.2023 11:13:33

Дата змены: 01.03.2024 09:11:10


location Google location Yandex

Любань (помнік на месцы масавага расстрэлу)


Лю́бань

Горад, цэнтр Любанскага раёна Мінскай вобласці, на р. Арэса. За 152 км на поўдзень ад Мінска, 25 км ад чыгуначнай станцыі Урэчча (на лініі Баранавічы — Асіповічы); аўтадарогамі звязаны з Глускам, Жыткавічамі, Чырвонай Слабадой і Слуцкам.

З 1924 г. цэнтр раёна.

У 1938–1968 гг. гарадскі пасёлак.

У 1939 г. у Любані было 3 тыс. жыхароў.


У гады Вялікай Айчыннай вайны

Любань акупіравана 28 чэрвеня 1941 г. Нямецка-фашысцкія захопнікі загубілі ў Любані ў лагеры ваеннапалонных 1 610 чалавек, у гета больш за 1,4 тыс. чалавек, у раёне звыш 630 мірных жыхароў.

У раёне дыслацыраваліся Мінскі падпольны абкам КП(б)‌Б, Мінскі падпольны абкам ЛКСМБ, штаб Мінскага партызанскага злучэння; дзейнічалі падпольная камсамольска-маладзёжная група, Любанскія падпольныя райкамы КП(б)‌Б (21.3.1943 — 1.7.1944) і ЛКСМБ (1.10.1942 — 1.7.1944); партызанскія брыгады 25‑я імя П. К. Панамарэнкі, 37‑я імя А. Я. Пархоменкі, 64‑я імя В. П. Чкалава, 121‑я імя А. Ф. Брагіна, 258‑я імя В. У. Куйбышава; выдаваліся падпольныя газеты «Звязда», «Чырвоная змена», «Кліч Радзімы».

У ноч на 7 лістапада 1941 г. група партызанскіх атрадаў разграміла ў Любані варожы гарнізон (гл. Любанскі бой 1941 г.).

Любань вызвалена 30 чэрвеня 1944 г. воінамі 48‑й гвардзейскай стралковай дывізіі (генерал-маёр Г. М. Корчыкаў) 20‑га стралковага корпуса 28‑й арміі пры ўзаемадзеянні з 19‑й мотастралковай брыгадай 1‑га механізаванага корпуса конна-механізаванай групы 1‑га Беларускага фронту ў ходзе Мінскай аперацыі 1944 г.

У 1968 г. за актыўны ўдзел у барацьбе супраць нямецка-фашысцкіх захопнікаў Любанская раённая камсамольская арганізацыя ўзнагароджана ордэнам Айчыннай вайны I ступені.

У Любані — магіла ахвяр фашызму, на ёй пастаўлены помнік;

мемарыяльны комплекс савецкім актывістам, воінам, партызанам і падпольшчыкам;

помнік вызваліцелям;

помнік у гонар Перамогі;

помнік сакратару Мінскага падпольнага абкама КП(б)‌Б А. Ф. Брагіну;

помнік падпольшчыцы Ф. Г. Конанавай;

мемарыяльная дошка партызанам.