Астраве́ц
Горад, цэнтр Астравецкага раёна Гродзенскай вобласці, на р. Лоша. За 202 км на паўночны ўсход ад г. Гродна, за 149 км ад Мінска, за 5 км ад чыгуначнай станцыі Гудагай (на лініі Маладзечна — Вільнюс); аўтадарогай звязаны з г. Ашмяны.
Да 1958 г. вёска.
У 1958–2012 гг. гарадскі пасёлак.
У 1938 г. у Астраўцы было 580 жыхароў.
Астравец акупіраваны 27 чэрвеня 1941 г. Нямецка-фашысцкія захопнікі загубілі ў вёсцы і раёне 541 мясцовага жыхара. У шэрагу населеных пунктаў, у т. л. Астраўцы, былі створаны гета. Большасць вязняў вывезена і знішчана ў Панарах каля Вільнюса (Літва).
На тэрыторыі раёна дзейнічалі Астравецкі падпольны райкам КП(б)Б і Астравецкі падпольны райкам ЛКСМБ; партызанская брыгада імя М. Ф. Гастэлы, партызанская брыгада імя К. Я. Варашылава (Вілейскай вобласці) і партызанская брыгада імя ЦК КП(б)Б.
Астравец вызвалены 3 ліпеня 1944 г. партызанамі брыгады імя ЦК КП(б)Б (камандзір М. I. Фёдараў) і ўтрымліваўся імі па 6 ліпеня 1944 г. да падыходу войск 3‑га Беларускага фронту, якія праводзілі Вільнюскую аперацыю 1944 г.
У Астраўцы знаходзяцца:
помнік землякам — савецкім воінам і партызанам, якія загінулі ў гады Вялікай Айчыннай вайны;
мемарыяльная дошка ў гонар партызанскай брыгады імя ЦК КП(б)Б.
Беларусь у Вялікай Айчыннай вайне, 1941–1945: энцыклапедыя / Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) [і інш.]. – Мінск: Беларуская Савецкая Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 1990.
Збор помнікаў гісторыі і культуры Беларусі. Гродзенская вобласць / Рэдкал.: С. В. Марцэлеў (гал. рэд.) [і інш.]. – Мінск: Беларуская Савецкая Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 1986.
Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. Т. 1: А―Беліца / Рэдкал.: М. В. Біч [і інш.]. – Мінск: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 1993.
Беларуская энцыклапедыя: у 18 т. Т. 2: Аршыца—Беларусцы / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (гал. рэд.) [і інш.]. – Мінск: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 1996.
Республика Беларусь: энциклопедия: в 6 (7) т. Т. 5: Минск—Педиатрия / Редкол.: Г. П. Пашков (глав. ред.) [и др.]. – Минск: Белорусская Энциклопедия имени Петруся Бровки, 2008.
Гарады і вёскі Беларусі: энцыклапедыя: у 10 т. Т. 9. Кн. 1: Гродзенская вобласць / Рэдкал.: У. У. Андрыевіч (гал. рэд.) [і інш.]. – Мінск: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 2015.
Регионы Беларуси. Гродненская область: в 7 т. Т. 4. Кн. 2 / Редкол.: В. В. Андриевич (глав. ред.) [и др.]. – Минск: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 2015.
Памяць: гісторыка-дакументальная хроніка Астравецкага раёна / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (гал. рэд.) [і інш.]. – Мінск: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 2004.
Памяць. Беларусь. Рэспубліканская кніга / Рэдкал.: Б. І. Сачанка (гал. рэд.) [і інш.]. – Мінск: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 1995.
Памяць Беларусі. Рэспубліканская кніга / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (гал. рэд.) [і інш.]. – Мінск: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 2005.
Без срока давности. Беларусь: преступления нацистов и их пособников против мирного населения на оккупированной территории БССР в годы Великой Отечественной войны. Гродненская область: Сборник архивных документов и материалов / Редкол.: А. К. Демянюк [и др.]. – Минск: Национальный архив Республики Беларусь; – Москва: Фонд «Историческая память», 2021.
Справочник о местах принудительного содержания гражданского населения на оккупированной территории Беларуси, 1941–1944 / сост.: В. И. Адамушко [и др.]. – Минск: Гос. ком. по арх. и делопроизводству Респ. Беларусь, 2001.
Партизанские формирования Белоруссии в годы Великой Отечественной войны (июнь 1941 — июль 1944) / А. Л. Манаенков (руководитель) [и др.]. – Минск: Беларусь, 1983.
Шомоди В. Э. Маршрутами народной славы: учебное пособие для педагогов и воспитателей. – Минск: Университетское, 2001.
Ботвинник М. Б. Памятники геноцида евреев Беларуси. – Минск: Беларуская навука, 2000.